Cartlanna Clibe: Seán Ó Riada

Bhí mé ag an gcoirm cheoil seo…..

Aibreán 1987, breis is scór bliain ó shin, bhí sraith choirmeacha ceoil sa Cheoláras Náisiúnta chun comóradh a dhéanamh ar Sheán O Riada, a shaothar cheoil chlasaicigh, a cheol thraidisiúnta agus saothair a sheasann gan lipéad dá laghad ach ‘Éireannach’ – Mise Éire, Saoirse agus san fhíseán seo, The Banks of Sullane, omós don abhain a shníonn trí Chúil Aodha….

Anois teacht Imbolc

De réir na tuairiscí atá faigthe agam, beidh slua ollmhór ag triail ar Ostán an Rochestown Park oíche Dé hAoine don choirmcheol mhór i gcuimhne ar Sheán Ó Riada agus tá gach ticéad díolta.  Ach, ná bí buartha, tá sé ráite liom go mbeidh coirmeacha ceoil eile ann idir seo agus an Samhradh ar an dul chéanna, chun an cheiliúradh a leanúint.

Comhghairdeas freisin le Seán Mícheál Mac Donnchadha, comhfhreagraí rialta anseo ar iGaeilge, a bhuaigh ticéad agus oíche loistín i gcomórtas Foinse!

Níl aon chomórtas agam anseo an tseachtain seo – ach tá scéal agam faoi ocáid spreagúil eile a bheidh ar siúl anseo i Múscraí ar an Satharn, 6 Feabhra.

Imbolc – Ionsparáid na Bliana is teideal do lá chainteanna a bheidh á thabhairt ag réimse spéisiúil aoíanna, idir lucht ghnó agus lucht chultúr, san Ionad Chultúrtha i mBaile Mhuirne.   An t-a0n abhar nach mbeidh faoi chaibidil go cinnte ar an lá, an Ghaeilge féin.

Samhlaigh é ar feadh noiméid: Imeacht Ghaeilge nach ndeinfear plé ar an nGaeilge ann.   Dia idir sinn agus an t-olc!

Ar aon nós, is éard atá i gceist ag Tomás agus Bernice Ó hAodha, an lannúin atá ag reachtáil na h-ocáide, leagan Ghaeilge de TED a chur ar bun anseo i Múscraí.   Deinfear na cainteanna ar fad a scannánú.  Mairfidh gach caint 20 noimead agus beidh deich noimead ann le h-aghaidh ceisteanna i ndiaidh gach caint.    An sprioc atá roimh gach cainteoir, spreagadh nó ionsparáid a thabhairt don lucht éisteachta.

Ionsparáid ann féin Imbolc, dar liom. Níl an lannúin seo ina gcónaí sa cheantar ach le níos lú ná bliain creidim agus theana féin tá siad ag reachtáil imeachtaí atá spreagúil agus le tarraingt náisiúnta agus, fiú, idirnáisiúnta.     Is cinnte go bhfuil siad le moladh as an méid atá déanta acu go dtí seo.

Tá tacaíocht á fháil acu ó Udarás na Gaeltachta – ach is iad féin atá ag iompar an fhiontair sa chás seo.  Iad féin a dhear na postaeirí agus an suíomh idirlíon.  Léiríonn siad an cur chuige ‘Is féidir linn’ níos fearr ná go leor eile.

Anois teacht Imbolc agus tá an lá ag dul chun síne…..

Ó Riada sa Gaiety – Comóradh 40(+) bliain

Seo alt a bhí agam i Foinse inniu.    Tá sé beagán le cois an dhá scór bliain ó reachtáladh Ó Riada Sa Gaiety (Mí na Márta 1969) agus tá Cáirde an Riadaigh chun comóradh a dhéanamh ar an anamaithris [anniversary] suntasach seo le Coirmcheol i gCorcaigh ar 29ú Eanáir.   Ar an gclár don oíche:  Ceoltóirí Chulainn, Na Filí, Cór Chúil Aodha fé stiúr Peadar Ó Riada agus go leor eile].

Má tá Led Zeppelin agus na Horslips ábalta teacht ar ais tar éis na blianta fada gan seinnt le chéile, cén fath nach dtiocfadh dhá mhór ghrúpa cheol traidisiúnta ón ré céanna le chéile in athuair?

Sin í an cheist atá freagra ceolmhar á thabhairt uirthí ag Ceoltóirí Chualann agus Na Filí ag oíche stairiúil cheoil thraidisiúnta atá beartaithe chun comóradh a dhéanamh ar Sheán Ó Riada, bunaitheoir Cheoltóirí Chualainn, ag deireadh na míosa seo i gcathair Chorcaí.

In Ostán Bhaile an Róistigh a bheidh an Choirmcheol Mhór seo á reachtáil ar 29 Eanáir agus is grúpa de lucht aitheantais an cheoltóra, Cáirde an Riadaigh, atá á eagrú.

Lá Lúnasa i 2008, nochtadh dealbh Sheáin Uí Riada i gclós an tséipéil i gCúil Aodha agus tá an ocáid seo á reachtáil chun cuid de na costaisí a bhain leis an iarracht sin a ghlanadh maraon le cur le comharthaíocht agus abhar eolais turasóireachta faoin séadchomhartha cheoil.

B’é an Riadach féin a bhunaigh Ceoltóirí Chualainn agus thionscnaigh an ghrúpa sin réabhlóid sa cheol traidisiúnta atá ina spreagadh do cheoltóírí thraidisiúnta ó shin.

“B’shin an réabhlóid mór a thionsnaigh Seán Ó Riada – bhunaigh sé  chun ligint do cheoltóirí thraidisiúnta sár chumasacha seinnt le cheile ar shlí nár bhain dá bhfeiniúlacht,” dúirt Seán Ó Sé, amhránaí trath le Ceoltóirí Chualainn agus urlabhraí Cáirde an Riadaigh.

“Tá a shampla á leanúint ó shin in Éirinn agus ar fuaid an domhain,” dúirt sé.  “Spreag sé meas as an nua inár gceol, inár gcultúr agus inár dteanga.”

I Mí na Márta, 1969, a tharla an coirmcheol stairiúil sa Gaiety agus áirítear é go foill mar an coirm ceol traidisiúnta is fearr riamh.

Beidh deis ag glúin nua blaiseadh den oíche stairiúil sin sa Gaiety a fháil nuair a thabharfar chun cuimhne é ar an ardán ag Ostán an Rochestown Park, ionad an Oireachtais i 2008, ar 29 Eanáir.

Cé go bhfuil Seán Ó Riada, Peadar Mercier agus John Kelly ar shlí na fírinne, beidh mic na sár cheoltóirí seo, Peadar Ó Riada, Mel Mercier agus John  Kelly Junior ag glacadh a n-áiteanna i gcomhluadar Martin Fay, Michael Tubridy, Eamon de Buitléar, Seán Potts agus Ronnie McShane ón ngrúpa bhunaigh.  In éineacht leo san beidh Seán Óg Potts ar an bpíb uileann (in ionad Paddy Maloney) agus Eamon McGivney (in áit Seán Keane).

Beidh na Filí ar ais mar a bhí – Matt Cranitch, Tomás Ó Canainn agus Tom Barry ar an ardán le cheile arís den chéad uair le breis is scór bliain ón trath go raibh aithne ar Na Filí ar fuaid na tíre agus na h-Eorpa de bharr a gcuid ceoil

Ní bheadh aon oíche de cheol chomórtha ar Sheán Ó Riada criochnaithe gan “An Poc Ar Buile” agus “Mo Ghile Mear” ó Chór Chúil Aodha faoi stiur Pheadar Uí Riada.   Beidh go leor eile ar an ardán freisin – amhránaithe sean nóis cosúil le Máire Ní Cheilleachair, Eoiní Maidhcí Ó Suilleabháin agus Seán Ó Liatháin maraon le ceoltóirí ar nós Conall agus Máire Ní Ghráda is Muintir Luasa, Screathan.

Tá ticéid ar fáil ó na h-ionaid seo I leanas ar phraghas €20.   Is féidir loistín thar oíche a chur in áirithe ag an Rochestown Park Hotel, ionad na coirme agus ostán ceithre réalt, ar €40 an duine.

Ionad Cultúrtha, Baile Mhúirne  026 45733

Rochestown Park Hotel  021 4890800

Quill’s, Patrick Street  021 4271717

An Spailpín Fánach, South Main Street