Bhí Comhdháil Mór i mBaile an Róistigh
Seo iarracht ar bhlagadóireacht bheo, mo chéad iarracht ar a leitheid. Táim i láthair ag cruinniú poiblí atá á reachtáil ag an Roinn Ghnóthaí Tuaithe, Pobail agus Gaeltachta le dul i gcomhairle leis an bpobal faoi phlean atá le cumadh chun an Ráiteas a fhíorú.
Cruinniú tosnaithe - agus Seán O Laighin ón Roinn ag tabhairt léargas ar an méid atá déanta go dtí seo, nach mór 18 mhí ón am a fhograíodh an ráiteas ar 20 Nollaig, 2006. On méid atá ráite go dtí seo, is cosúil go bhfuil sé i gceist ‘caipéis criochnaithe’ a chur faoi bhráid an Rialtais ‘faoi dheireadh na bliana’ agus go ndéanfaidh siad san measúnú air sin agus uair eigean ina dhiaidh sin, i 2009/10/11, cá bhfios, beidh an plean ag teacht uatha….
Alan Titley, Ollamh le Gaeilge ag Coláiste na hOllscoile Corcaigh, atá sa chathaoir. Sa chéad áit is í an earnáil oideachais atá faoi chaibidil:
- Tomás Mac Gearailt ag moladh go mbeadh bainisteoirí lán aimseartha i mbun Gaelscoileanna.
- Fear ó Chloch na Caoilte ag moladh ‘Easy Irish On The Buses’ - is é sin go mbeadh ranganna Ghaeilge á chraoladh agus daoine ag taisteal ar bhusanna CIE. Ba mhaith leis go n-ainmneofaí Mí na Márta mar mhí na Gaeilge.
- An Dochtúir Ciarán O Donnbháin ag moladh go mbeadh imeachtai tar éis scoile ann trí Ghaeilge. Dúirt sé freisin go mbeadh gá le Daidí na Nollag le Gaeilge i gCorcaigh.
- Adrian Breathnach ag moladh réabhlóide - cén fath go bhfuil an chaint sa ráiteas Rialtais ar pholasaithe ar pholasaithe a theip le 80 bliain ó shin. Réabhlóid atá de dhíth - go mbeadh gach ábhar á mhúineadh trí Ghaeilge i ngach bunscoil faoi cheann 40 bliain. An bhfuil sin indéanta?
- Roibeard O hUrdail ag léiriú imní gur ionann ‘Easy Irish’ agus ‘Pidgin Irish’.
- Dónall O Murchú - Comhar na Múinteoirí Gaeilge. Ualach litríochta ag an Ard Teist an trom. Sa Fhrainncís, sa Ghearmáinis agus eile tá an béim ar chumarsáid.
Na h-ealaíona
- Dramaí Ghaeilge á choinneáil ó Amharclann na Mainistreach.
- Gan leirmheasanna ar shaothair ealaíona Ghaeilge ar RTÉ.
Na Meáin Cumaráide
- Féach Cúig Mholadh Easca I
- Cén fath go mbionn láithreoirí RTÉ ábalta teacht i láthair i nGaeilge le linn Seachtain na Gaeilge agus nach féidir leo í a labhairt an 50 seachtain eile den bhliain?
- Uair a chloig i nGaeilge gach lá ar staisiúin raidio áitiúla.
- Spreagadh cánach a thabhairt do chomhlachtaí an Ghaeilge a úsáid i bhfógraí nuachtáin agus teilifíse.
- Gnath Ghaeilge a úsáid sna meáín cumarsáide.
- An Ghaeilge beo ar feadh na mblianta ar iascaireacht/feirmeoireacht - anois tá an Ghaeilge le beathú i réimsí eile.
- Níos lú maorláithis ag teastáíl chun deontais a fháil chun gnóanna a bhunú. Obair tionsclaíochta an Udaráis a thabhairt ar láimh go dtí Enterprise Ireland - Tomás Mac Gearailt, Bard na nGleann.
- Liúntas cánach do lucht gnó níos mó úsáide a bhaint as an Gaeilge agus níos mó seirbhísí trí Ghaeilge a chur ar fáil.
- Moladh do Phádraig O Cuanacháin, ar dheis Dé go raibh a anam, as ucht an méid a rinne sé ar son na Gaeilge.
- Pól Ruiséal, Ionad na Gaeilge Labhartha: An suim léirithe i gcúrsaí Ghaeilge do lucht gnó ag an tIonad.
- Pleanáil Teanga a bheith i gceartlár an phroisis phleanála sa tír agus daonra na tíre ag dul i méid, de reir gach tuar.
- Ionaid buail isteach i ngach baile le h-aghaidh an Ghaeilge a spreagadh. An Ghaeilge bheith in áit larnach i mbailte nua atá le togáil.
- Riachtanas teanga Ollscoil na hÉireann a choinneáil slán.
- An Post ag athrú seoltaí ar litreacha go Béarla.
- Is fearr Gaeilge briste ná Béarla cliste
- “Smart kids don’t do honours Irish - they do pass Irish and count six honours.”
- Paipéar II is a head wrecker
- Moladh ag dul do Des Bishop, Brian Cowen agus eile.
- An Ghaeilge as a riocht le na teangacha eile. Ualú níos cothroime ar na scileanna éagsúla - léamh, scríobh, labhairt, éisteacht. Sceannairt á dhéanamh ar an gcluas thuiscint. An bhfuil bonn eolaíoch le Imlitir 0042/07? Cé chuathas i gcomhairle leo?
- Stadas na Gaeile níos aírde ná riamh - ní h-ionann sin agus an Ghaeilge a bheith á labhairt níos mó ná riamh.
- Deja vú arís. 40 bliain ó shin ag cruinnithe mar seo roimhe - an mbeidh aon toradh ar an sraith cruinnithe seo nó ní raibh aon toradh ar na gcruinnithe sna 60í?
- Tinreamh Aifreann Ghaeilge chathair Chorcaí an iseal. Deineadh iarracht deireadh a chur leis anuraidh. Aifreann 10rn ag Eaglais Naomh Peadar agus Pól gach Domhnach. Bí ann.
- Eamon Lankford - níl múinteoirí i meanscoileanna ag labhairt a dhothain Gaeilge le daltaí mar níl Gaeilge a dhothain acu. Oiliúint de dhíth orthu. Spriocanna ag ollscoileanna.
- Aras na Díge le h-athnuachan.





